vrijdag 4 januari 2019

Geknobbelde Amerikaanse rivierkreeft

Oevers ondergraven. Oorzaak kreeft?



De oevers van de eilandjes in het Broek op Langedijkse Oosterdelgebied hebben last van ondermijning. Daardoor zakken de oevers in elkaar. Ook zorgen wind en schroefwater van rondvaartboten voor beschadigingen. Als hoofdschuldige wordt nu de Amerikaanse Rivierkreeft gezien. Een beroepsvisser vangt ze momenteel zo veel mogelijk af. Mits goed schoongemaakt zijn ze veel geld water, want ze zijn een delicatesse. Rechtstreeks uit de vangkorf leveren ze maar vijf euro per kilogram op...

In de bijgaande factsheet vindt u informatie over de geknobbelde Amerikaanse rivierkreeft (Orconectus virilis). Zoals over de verspreiding en het effect van die verspreiding in de EU en in Nederland. Ook de introductieroute(s) van de soort in de EU en in Nederland worden beschreven. Verder de datum waarop de 1e waarneming in Nederland is gedaan en de kans op (verdere) introductie, vestiging en verspreiding in ons land. 
Per soort wordt daar waar mogelijk een handelingsperspectief gegeven. In de factsheet zijn links opgenomen naar de EU-verordening, de risicobeoordeling voor de EU en, wanneer aanwezig, de risicobeoordeling voor Nederland, en links naar andere relevante informatiebronnen.
exotische rivierkreeften

2018 152

Aan de leden van Provinciale Staten van Noord-Holland
Datum ingekomen vragen : 21 december 2018
Datum GS-besluit: :
Vragen nr. 152

Vragen van mevrouw mr. E.A.S. Rommel (VVD) over exotische rivierkreeften in Noord-Hollandse wateren

De voorzitter van Provinciale Staten van Noord-Holland deelt u overeenkomstig het bepaalde in artikel 45 van het Reglement van Orde voor de vergaderingen en andere werkzaamheden van Provinciale Staten mede, dat op 21 december 2018 door het lid van Provinciale Staten, mevrouw mr. E.A.S. Rommel (VVD), de volgende vragen bij Gedeputeerde Staten zijn ingekomen.

INLEIDING VRAGEN

In verschillende media verschenen in november berichten over signalering van de Amerikaanse rivierkreeft in Noord-Hollandse sloten en kleine wateren. De VVD maakt zich zorgen over de aantasting van agrarische en natuurlijke elementen van het Oosterdelgebied en de lange termijn gevolgen voor boeren en natuur.

Sinds 1985 komt de Amerikaanse rivierkreeft voor in de Nederlandse wateren. De Amerikaanse rivierkreeft is wijdverspreid in Nederland en is gevestigd in rivieren, grotere kanalen en meren (Soes & Koese, 2010; Verbrugge et al., 2015). De kreeft is een exoot en heeft daardoor nauwelijks natuurlijke vijanden.

De kreeft vermenigvuldigt zich zeer snel en leeft van waterplanten in sloten, waardoor andere diersoorten en planten in het gedrang komen. Ook graven de kreeften, net als muskusratten, gangen in oevers, die daardoor instabiel worden.
In het historische Oosterdelgebied bij Broek op Langedijk worden sinds enige tijd steeds grotere aantallen aangetroffen. Dit gebied bestaat al 850 jaar uit akkers op eilandjes zonder walbeschoeiing.

Deze kreeftsoorten kunnen zich over het land verspreiden, waardoor het mogelijk is dat zij barrières in het water ontwijken. De rivierkreeft is slechts van de akker te houden door houten beschoeiing met daarachter houtsnippers. In het Oosterdelgebied worden walkanten ondergraven en op dit moment tuinders aansprakelijk gesteld.

Dit, terwijl deze soort invasief en schadelijk is en volgens de EU bestreden dient te worden.1 In 2010 is door de EIS (European Invertebrate Survey/Naturalis) in een rapport2 al genoemd dat de kreeften aanzienlijke ecologische en economische schade kunnen aanrichten, en dat verder onderzoek in Nederland sterk wordt aanbevolen. In de fact sheet van de NVWA van maart 20183 wordt zelfs schade aan dijken gemeld echter lijkt er vanuit het Rijk geen actie te worden ondernomen.

1 Maatregelen voor het elimineren en beheersen van invasieve exoten van EU-belang in Nederland; L. de Hoop et al.; Radboud Universiteit i.s.m. Stichting Bargerveen, oktober 2016.
2 Invasive crayfish in the Netherlands: a preliminary risk analysis, ir. D.M. Soes; drs. B. Koese, Invasive Alien Species Team
Ministery of Agriculture, Nature and Food Quality (LNV); Stichting European Invertebrate Survey – Nederland; Bureau Waardenburg, april 2010.
3 https://www.nvwa.nl/documenten/dier/dieren-in-de-natuur/exoten/risicobeoordelingen/factsheet-geknobbelde-amerikaanse-rivierkreeft

2018 152

In de praktijk blijkt er in Nederland geen sprake te zijn van afdoende vorm van bestrijding. In overleg met eigenaar Staatsbosbeheer en de Noord-Hollandse bond voor beroepsvissers mag sinds kort door een beroepsvisser gejaagd worden op de rivierkreeft. Landelijk beleid voor het tegengaan van verspreiding lijkt eveneens niet te bestaan.

VRAGEN

Vraag 1: Is de provincie bekend met de opmars van de Amerikaanse rivierkreeft?
Vraag 2: Is de provincie bekend met de genoemde rapporten?
Vraag 3: Wat zijn de huidige eliminatie- en/of beheersmaatregelen om deze invasieve soort in toom te houden?
Vraag 4: Bij welke overheid en/of uitvoeringsorganisatie is deze taak neergelegd?
Vraag 5: Wat is op dit moment de rol van de provincie in deze?
Vraag 6: Is bij de provincie zicht op de aantallen en schade die wordt veroorzaakt? Zo ja, kunt u hierover inzicht verschaffen? Zo nee, waarom niet?
Vraag 7: Zijn er andere gemeenten en/of bestuursorganen (Waterschappen, Staatsbosbeheer) die hierover met de provincie hebben gecommuniceerd? Zo ja, wat was de kern van deze communicatie?
Vraag 8: Klopt het dat op dit moment tuinders worden aangeslagen voor de kosten van de schade aan de waterkanten die worden veroorzaakt door deze uitheemse rivierkreeften? Wat vindt u hiervan?
Vraag 9: Zijn Gedeputeerde Staten bereid om met Staatsbosbeheer, de (Unie van) Waterschappen en het ministerie in gesprek te treden over deze kwestie en Provinciale Staten daarvan op de hoogte te stellen? Zo niet, waarom niet?
Vraag 10: Wat is uw mening over de beschreven situatie en wat zijn volgens u de eerste stappen die door de provincie gezet kunnen worden richting een oplossing?

Gedeputeerde Staten zullen de gestelde vragen zo spoedig mogelijk, doch uiterlijk binnen 30 dagen na binnenkomst, beantwoorden. BRON

maandag 27 november 2017

NHD-AC van vrijdag 24 november 
Oosterdeltuinder Peter Vroegop las vol verbazing in de krant van vrijdag 24 november (foto) dat het museum een grote zak geld krijgt om haar activiteiten in het Oosterdel uit te breiden

Vroegop probeert al jaren de extra kosten die hij daar maakt op het lastig te bewerken land (15 via St. Veldzorg gepachte eilanden) gecompenseerd te krijgen.  Helaas heeft dat nog niet tot resultaat geleid. Noch het baggeren van de vaarroute van de museumboot, noch de aankoop van biologisch plantgoed kon worden gedeclareerd bij gemeente of museum. En omdat de jacht op schadelijk wild wordt beperkt is Vroegop genoodzaakt geweest fikse schades te claimen bij grondeigenaar Staatsbosbeheer. Daardoor heeft hij ook nog juridische kosten gemaakt. Uiteraard wil hij samen werken met alle partijen. ,,Daar hoort een fatsoenlijke compensatie tegenover te staan," vindt Vroegop.

woensdag 30 november 2016

Recept: Boerenkool-zoete-aardappelcurry

Een stevige curry met boerenkool, zoete aardappel en geroosterde cashewnoten. Deze pittige rode curry met kokosmelk heeft een romige textuur en smaakexplosie!
boerenkool-zoete-aardappelcurry
Deze plantaardige curry staat binnen 30 minuten op tafel.

Ingredienten

Voor 4 personen
Voor de curry
  • 1,5 el kokosolie
  • 1 gesnipperde sjalot
  • 2 el fijngesneden gember
  • 2 el fijngesneden knoflook
  • 1 chilipeper, fijngesneden*
  • 3 el rode currypasta
  • 1 grote of 2 kleine zoete aardappelen, in blokjes gesneden
  • 400 ml kokosmelk
  • 1-2 el ahornsiroop, naar smaak
  • 1,5 tl kurkuma
  • 140 gr boerenkool
  • sap van 1 limoen
  • 60 gr geroosterde (licht gezouten) cashewnoten
  • 40 gr bevroren doperwten
  • zout naar smaak
Voor erbij
  • 1 kop rijst per persoon, bijvoorbeeld zilvervliesrijst of quinoa
  • limoenpartjes
  • verse koriander voor garnering

Bereiding

Zet een grote pan op het vuur. Laat goed heet worden. Voeg de olie toe samen met de sjalot, gember, knoflook en de chilipeper. Roerbak dit 2 tot 3 minuten. Voeg de currypasta en de zoete aardappel toe en bak dit 2 minuten mee.
Voeg de kokosmelk, ahornsiroop, komijn en snuf zout toe en laat dit op medium vuur sudderen. Voeg de bevroren doperwten toe en zet het vuur lager. Laat dit 5 tot 10 minuten koken, roer regelmatig.
Kook ondertussen de rijst volgens verpakking.
Wanneer de aardappel zacht is geworden, voeg de boerenkool, cashewnoten en limoensap toe. Dek af met de deksel en laat dit voor 3-4 minuten sudderen.
Serveer de curry met rijst in een kom. Garneer me koriander en een limoenpartje.
Eet smakelijk!

Tips

  • Laat de zaadlijsten met zaadjes zitten voor een pittigere smaak
  • Broccoli over? Stoom deze en schep deze door de curry.
  • Meer lekkere herfstrecepten vind je op ons Pinterestboard!

vrijdag 23 september 2016

Boer en burger moeten allebei veranderen

Gepubliceerd in Trouw 22 sept 2016: Boer en burger moeten allebei veranderen. Foto ANP van Peter Vroegop die boerenkool teelt in het Oosterdel.

woensdag 3 augustus 2016

Seasons

Heel vroeg in de ochtend rijden we door het mooie Noord-Hollandse landschap, op weg naar boerenkoolkweker Peter Vroegop in Broek op Langedijk. Zijn werkschuur is aan het water, zijn vloot ligt klaar om uit te varen naar de eilanden waarop hij biologische boerenkool verbouwd. In de schuur staan stapels houten kratten, plus een oude weegschaal en een eenvoudige snijmachine. Alsof de tijd heeft stilgestaan. ----lees verder --- Seasonspublicatie